ನಮ್ಮ ರಾಷ್ಟ್ರ ಧ್ವಜದ ಹಿಂದಿದೆ ಒಂದಷ್ಟು ಕತೆಗಳು

ಭಾರತದ ಕೇಂದ್ರ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ ವಾದ ನಂತರ ೨೬ ಜನವರಿ ೨೦೦೨ ರಿಂದ ಭಾರತೀಯ ಧ್ವಜ ಸಂಹಿತೆಯನ್ನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಿತು. ಖಾಸಗಿ ನಾಗರೀಕರು ವರ್ಷದ ಯಾವುದೇ ದಿನದಂದು ಧ್ವಜವನ್ನು ಹಾರಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಲಾಯಿತು.

ಪ್ರತಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ತಮ್ಮದೇಯಾದ ಬಾವುಟವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಸ್ವತಂತ್ರ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಸಂಕೇತವೇ ಬಾವುಟವಾಗಿದೆ.

97071578_1061252307608487_3798392995531718656_o

ಭಾರತದ ಮೊದಲ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಧ್ವಜವನ್ನು  ಆಗಸ್ಟ್ ೭, ೧೯೦೬ ರಂದು ಕಲ್ಕತ್ತಾ (ಈಗಿನ ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ) ದ ಪಾರ್ಸಿ ಬಗಾನ್ ಸ್ಕ್ವೇರ್ (ಗ್ರೀನ್ ಪಾರ್ಕ್) ನಲ್ಲಿ ಹಾರಿಸಲಾಯಿತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಧ್ವಜವು ಕೆಂಪು, ಹಳದಿ ಮತ್ತು ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದ ಮೂರು ಅಡ್ಡ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಬಾವುಟವು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಎಲ್ಲರಿಂದಲೂ  ಒಪ್ಪಿಗೆ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ.

97071578_1061252307608487_3798392995531718656_o

ಎರಡನೇ ಧ್ವಜವನ್ನು ಪ್ಯಾರಿಸ್ ನಲ್ಲಿ ಮೇಡಮ್ ಕ್ಯಾಮಾ ಮತ್ತು ೧೯೦೭ ರಲ್ಲಿ ಗಡಿಪಾರು ಮಾಡಿದ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿಗಳ ತಂಡವು ಸೇರಿ ಈ ಧ್ವಜವನ್ನು ಹಾರಿಸಿತು. ಇದು ಮೊದಲ ಧ್ವಜವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಮೇಲಿನ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಒಂದು ಕಮಲವಿದೆ. ಆದರೆ ಸಪ್ತರಿಷಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಏಳು ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿವೆ.ಈ ಧ್ವಜವನ್ನು ಬರ್ಲಿನ್‌ ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಮಾಜವಾದಿ ಸಮಾವೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು.

97071578_1061252307608487_3798392995531718656_o

೧೯೧೭ ರಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ರಾಜಕೀಯ ಹೋರಾಟವು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ತಿರುವು ಪಡೆದಾಗ ಮೂರನೇ ಧ್ವಜ ಏರಿತು. ಡಾ. ಅನ್ನಿ ಬೆಸೆಂಟ್ ಮತ್ತು ಲೋಕಮಾನ್ಯ ತಿಲಕ್ ಅವರು ಹೋಮ್ ರೂಲ್ ಆಂದೋಲನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಹಾರಿಸಿದರು. ಈ ಧ್ವಜವು ಐದು ಕೆಂಪು ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕು ಹಸಿರು ಅಡ್ಡ ಪಟ್ಟಿಗಳನ್ನು ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು, ಸಪ್ತಾರಿಷಿ ಸಂರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಏಳು ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಇದ್ದವು. ಎಡಗೈ ಮೇಲಿನ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ (ಧ್ರುವ ತುದಿ) ಯೂನಿಯನ್ ಜ್ಯಾಕ್ ಇತ್ತು. ಒಂದು ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಳಿ ಅರ್ಧಚಂದ್ರಾಕಾರ ಮತ್ತು ನಕ್ಷತ್ರವೂ ಇತ್ತು.

97071578_1061252307608487_3798392995531718656_o

೧೯೨೧ ರಲ್ಲಿ ಬೆಜ್ವಾಡಾದಲ್ಲಿ (ಈಗ ವಿಜಯವಾಡ) ಸಭೆ ಸೇರಿದ್ದ, ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸಮಿತಿಯ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಆಂಧ್ರ ಯುವಕನೊಬ್ಬ ಧ್ವಜವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ ಅದನ್ನು ಗಾಂಧೀಜಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ದನು. ಇದು ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಕೆಂಪು ಮತ್ತು ಹಸಿರು ಬಣ್ಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ, ಅಂದರೆ ಹಿಂದೂಗಳು ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಮರು. ಭಾರತದ ಉಳಿದ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಲು ಬಿಳಿ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸಲು ನೂಲುವ ಚಕ್ರವನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಗಾಂಧೀಜಿ ಸಲಹೆ ನೀಡಿದರು.

97071578_1061252307608487_3798392995531718656_o

೧೯೩೧ ರ ವರ್ಷವು ಧ್ವಜದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಹೆಗ್ಗುರುತಾಗಿದೆ. ತ್ರಿವರ್ಣ ಧ್ವಜವನ್ನು ನಮ್ಮ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಧ್ವಜವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಧ್ವಜವಾದ ಈ ಧ್ವಜವು ಕೇಸರಿ, ಬಿಳಿ ಮತ್ತು ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದ್ದಾಗಿದ್ದು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿಯವರ ನೂಲುವ ಚಕ್ರವಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇದು ಯಾವುದೇ ಕೋಮು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

97071578_1061252307608487_3798392995531718656_o

ಜುಲೈ ೨೨, ೧೯೪೭ ರಂದು ಸಂವಿಧಾನ ಸಭೆ ಇದನ್ನು ಮುಕ್ತ ಭಾರತ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಧ್ವಜವೆಂದು ಸ್ವೀಕರಿಸಿತು. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಆಗಮನದ ನಂತರ, ಬಣ್ಣಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಮಹತ್ವ ಒಂದೇ ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಧ್ವಜದಲ್ಲಿ ನೂಲುವ ಚಕ್ರದ ಬದಲಿಗೆ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಅಶೋಕನ ಧರ್ಮ ಚಕ್ರವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಹೀಗಾಗಿ, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ವು ಪಕ್ಷ ತ್ರಿವರ್ಣ ಧ್ವಜವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ ಭಾರತದ ತ್ರಿವರ್ಣ ಧ್ವಜವಾಯಿತು.

ಈ ತ್ರಿವರ್ಣ ಧ್ವಜವನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದವರು ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶದ ಮಾಚಿಲಿಪಾಟ್ನಮ್ ದ ಪಿಂಗಲಿ ವೆಂಕಯ್ಯನವರು. ಅವರು ಶಿಕ್ಷಕರು ಮತ್ತು  ಸ್ವತಂತ್ರ ಹೋರಾಟಗಾರರು ಕೂಡ ಆಗಿದ್ದರು. ರಾಷ್ಟ್ರ ಧ್ವಜದ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಮೂವತ್ತು ವಿಭಿನ್ನ ರೂಪರೇಷೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನೇ ಅವರು ರಚಿಸಿದ್ದರು.

ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ತ್ರಿವರ್ಣ ಧ್ವಜವನ್ನು ಆಗಸ್ಟ್ ೧೫, ೧೯೪೭ ರಂದು ಚೆನೈನ ಫೋರ್ಟ್ ಸೆಂಟ್ ಜಾರ್ಜ್ ನಲ್ಲಿ ಹಾರಿಸಲಾಯಿತು. ಅದರ ಉದ್ದ ೧೨ ಅಡಿ ಹಾಗು ೮ ಅಡಿ ಅಗಲವಾಗಿತ್ತು. ಆ ಧ್ವಜವನ್ನು ಈಗ ಚೆನೈನ ಫೋರ್ಟ್ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ನಲ್ಲಿ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಇಡಲಾಗಿದೆ.  ಇಷ್ಟು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಮೊದಲ ರಾಷ್ಟ್ರ ಧ್ವಜವನ್ನು ಕಾಯ್ದಿರಿಸಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಷ್ಟು ಸುಲಭದ ಮಾತಲ್ಲ. ಅದರೊಳಗೆ ಗಾಳಿ ಹೋಗದಂತೆ ಗಾಜು ಮತ್ತು ಮರದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ತೇವಾಂಶವನ್ನು ಕಾಯ್ದಿರಿಸಲು ಅದರೊಳಗೆ ಆರು ಬಟ್ಟಲಿನೊಳಗೆ ಸಿಲಿಕಾ ಜೆಲ್ ನ್ನು ಇಡಲಾಗಿದೆ. ಮತ್ತು ಬಟ್ಟೆ  ಹಾಳಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.

ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ದೇಶದಲ್ಲಿಯೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ತ್ರಿವರ್ಣ ಧ್ವಜವನ್ನು ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಹಾರಿಸಲಾಯಿತು. ಅದರ ಉದ್ದ ೯೦ ಅಡಿ ಮತ್ತು ಅಗಲ ೬೦ ಅಡಿಯಾಗಿತ್ತು.

ರಾಷ್ಟ್ರ ಧ್ವಜ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಹಾರಿಸುವಾಗ ಇದ್ದ ಅಡ್ಡಿ

ಭಾರತದ  ಧ್ವಜ ಸಂಹಿತೆಯು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದಿನ ಅಥವಾ ಗಣರಾಜ್ಯೋತ್ಸವದಂತಹ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದಿನಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಖಾಸಗಿ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಧ್ವಜವನ್ನು ಹಾರಿಸಲು ಅನುಮತಿಸಲಿಲ್ಲ.
೨೦೦೧ ರಲ್ಲಿ, ಕೈಗಾರಿಕೋದ್ಯಮಿ ನವೀನ್ ಜಿಂದಾಲ್ ಅವರು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದ ಅಮೇರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಧ್ವಜವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಸಮತಾವಾದವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕಚೇರಿ ಕಟ್ಟಡದ ಮೇಲೆ ಭಾರತೀಯ ಧ್ವಜವನ್ನು ಹಾರಿಸಿದರು. ಆಗ ಧ್ವಜವನ್ನು ಮುಟ್ಟುಗೋಲು ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ಕಾನೂನು ಕ್ರಮ ಜರುಗಿಸುವ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಆಗ ಜಿಂದಾಲ್ ಅವರು ದೆಹಲಿಯ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಮೊಕದ್ದಮೆ ಹೂಡಿದರು. ಖಾಸಗಿ ನಾಗರಿಕರು ಧ್ವಜವನ್ನು ಬಳಸುವುದರ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ಬಂಧವನ್ನು ತೆಗೆದು ಹಾಕುವಂತೆ ಮುಷ್ಕರ ಮಾಡಲು ಮುಂದಾದರು. ಅವರ ಪರ ವಕೀಲ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಧ್ವಜವನ್ನು ಸರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಗೌರವದಿಂದ ಹಾರಿಸುವುದು ನಾಗರಿಕರಾಗಿ ಅವರ ಹಕ್ಕು ಮತ್ತು ಅದು ದೇಶದ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸಿದರು. 

3a

ಫೋಟೋ ಕೃಪೆ :  Kalinga TV

ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಈ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಭಾರತದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಗೆ ಹಸ್ತಾತರಿಸಿತು. ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಜಿಂದಾಲ್ ಪರವಾಗಿ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತು. ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ನೀಡಿತು. ಭಾರತದ ಕೇಂದ್ರ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ ವಾದದ ನಂತರ ೨೬ ಜನವರಿ ೨೦೦೨ ರಿಂದ ಭಾರತೀಯ ಧ್ವಜ ಸಂಹಿತೆಯನ್ನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಿತು. ಅಂದಿನಿಂದ  ಖಾಸಗಿ ನಾಗರೀಕರು ವರ್ಷದ ಯಾವುದೇ ದಿನದಂದು ಧ್ವಜವನ್ನು ಹಾರಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಜೊತೆಗೆ  ಧ್ವಜದ ಘನತೆ, ಗೌರವವನ್ನು ಕಾಪಾಡಬೇಕು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಸಹ ಹೇಳಲಾಯಿತು.  ಅವುಗಳಲ್ಲಿ  ಧ್ವಜವನ್ನು ಸಮವಸ್ತ್ರನ್ನಾಗಿ, ವೇಷಭೂಷಣಗಳನ್ನಾಗಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನಾಗಿ ಅಥವಾ ಇತರ ಉಡುಗೆ ವಸ್ತುಗಳ ಮೇಲೆ ಕಸೂತಿ ಮಾಡುವುದನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಯಿತು.

ಸ್ವಾತಂತ್ರ ದಿನಾಚರಣೆ ಮುಗಿದಾಕ್ಷಣ ಧ್ವಜ (ಕಾಗದದ) ವನ್ನು ಎಲ್ಲೆಂದರಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳ ಕೈಗೆ ಕೊಟ್ಟು ಬಿಸಾಕುವುದು ದಯವಿಟ್ಟು ಯಾರು ಮಾಡಬೇಡಿ. ಸ್ವಾತಂತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ ಹೋರಾಟಗಾರರು ಸಾಕಷ್ಟು ಏಟುಗಳನ್ನು, ರಕ್ತವನ್ನು ಹರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅದೇ ರೀತಿ ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರ ಧ್ವಜದ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಜನ ಶ್ರಮವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ರಾಷ್ಟ್ರ ಧ್ವಜವನ್ನು ಹಾರಿಸುವ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಡಲು ಹೋರಾಡಿದವರ ಕತೆಯೂ ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಇದೆ.

ರಾಷ್ಟ್ರ ಧ್ವಜವನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಕಾಣುವುದು ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಕರ್ತವ್ಯ. ಧ್ವಜಕ್ಕೆ ಅಗೌರವ ತರುವ ಯಾವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡುವುದು ಬೇಡ. ರಾಷ್ಟ್ರ ಧ್ವಜವನ್ನು ಹಾರಿಸುವಾಗ ಇರುವ ನೀತಿ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ತಪ್ಪದೆ ಎಲ್ಲರು ಪಾಲಿಸೊಣ.

ವಂದೇ ಮಾತರಂ…

( ಮಾಹಿತಿ ಸಂಗ್ರಹ : wikipedia )


  • ಶಾಲಿನಿ ಹೂಲಿ ಪ್ರದೀಪ್bf2fb3_90f3133197a2408e8e50f4c733ca019c~mv2.jpg
0 0 votes
Article Rating

Leave a Reply

0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments
0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x
%d bloggers like this:
Aakruti Kannada

FREE
VIEW